Zdrada przed ślubem a stwierdzenie nieważności małżeństwa. Czy to podstawa do unieważnienia?

Wieczór kawalerski lub panieński kojarzy się z „ostatnią nocą wolności".

• Ale co, jeśli ta wolność zostanie zrozumiana zbyt dosłownie?

Z punktu widzenia moralnego sprawa jest prosta - grzech ciężki. Sąd kościelny nie jest przecież trybunałem moralności lecz trybunałem prawa, a sama zdrada - nawet ta tuż przed ślubem – automatycznie nie unieważnia małżeństwa.

Małżeństwo w Kościele opiera się na zgodzie i jeśli obie strony w chwili ślubu chcą wyłączności, a zdrada była „jednorazowym upadkiem”, małżeństwo jest ważne, choć zranione na starcie.

Ale... diabeł tkwi w szczegółach (i kanonach).

• Kiedy „skok w bok” staje się wyrokiem?

Prawnik kanonista zapyta nie o sam czyn, ale o to, co działo się w głowie narzeczonego/narzeczonej. Istnieją trzy sytuacje, w których taki wieczór kawalerski może prowadzić do stwierdzenia nieważności małżeństwa.

1. „Wierność? To nie dla mnie” (Symulacja)Jeśli ktoś zdradza na kawalerskim i uważa, że to normalne, bo „papier nic nie zmienia”, to znaczy, że oszukał przy ołtarzu i wykluczył jedność małżeńską. Przysięgał wierność, której od początku nie miał zamiaru dochować.
2. „Gdybym wiedziała, nie byłoby ślubu” (Podstęp)To sytuacja, w której jedna strona tka misterną sieć kłamstw. Jeśli zdrada była ukryta, a dla drugiej strony wierność jest wartością nadrzędną, mamy do czynienia z podstępem (kanon 1098). Małżeństwo zawarte w wyniku takiego oszustwa może być uznane za nieważne.
3. Brak hamulców (Niezdolność psychiczna)Czasem zdrada przed samym ślubem to sygnał, że dana osoba po prostu nie panuje nad swoim popędem lub emocjami. Jeśli ktoś nie potrafi wytrzymać w wierności nawet w okresie największego zakochania, może być uznany za niezdolnego do podjęcia obowiązków małżeńskich.

Duchowo musimy odróżnić dwie rzeczy - ludzką słabość od duchowej pustki.

Jeśli narzeczony szczerze kocha, ale upadł pod wpływem chwili i alkoholu, a potem z przerażeniem i żalem stanął przed ołtarzem – sakrament jest ranny, ale prawdopodobnie ważny ponieważ Bóg wchodzi w ludzką biedę, by ją leczyć.

Jeśli jednak zdrada była wynikiem cynizmu, braku szacunku do narzeczonej lub przekonania, że „jeden raz nic nie zmienia”, to mamy do czynienia z kłamstwem sakramentalnym.

• Przysięga wierności wypowiedziana ustami, podczas gdy ciało i serce przed chwilą wybrały kogoś innego, może być nieważna. I to nie dlatego, że Bóg nie chce pobłogosławić, ale dlatego, że człowiek zamknął przed Nim i małżonkiem drzwi swojego serca.

Z perspektywy prawa kanonicznego moment popełnienia zdrady diametralnie zmienia strategię procesową przed sądem biskupim. Niewierność, która miała miejsce po ślubie, sama w sobie nie unieważnia małżeństwa – Kościół traktuje ją jako ciężki grzech i podstawę do separacji, ale nie do unieważnienia sakramentu, o ile w dniu ślubu intencje były czyste.

• Zupełnie inaczej wygląda sytuacja, gdy zdrada wydarzyła się przed ślubem (lub trwała nieprzerwanie w trakcie ślubu) i została przed Tobą zatajona. Wówczas zdrada staje się bezpośrednim, twardym dowodem na nieważność małżeństwa.

Z perspektywy prawa kanonicznego moment popełnienia zdrady diametralnie zmienia strategię procesową przed sądem biskupim. Niewierność, która miała miejsce po ślubie, sama w sobie nie unieważnia małżeństwa – Kościół traktuje ją jako ciężki grzech i podstawę do separacji, ale nie do unieważnienia sakramentu, o ile w dniu ślubu intencje były czyste.

• Ucieczka w uzależnienie: Dowiedz się, kiedy uzależnienie paraliżuje dojrzałe funkcjonowanie i jak wykazać to przed sądem ➔ Uzależnienie a codzienne funkcjonowanie

Niedojrzałość emocjonalna: Dowiedz się kiedy jest brana pod uwagę w procesie ➔ Niedojrzałość emocjonalna

Do państwa dyspozycji przygotowałem również Poradnik w którym w przystępny sposób wyjaśniam najważniejsze kwestie odnośnie stwierdzenia nieważności małżeństwa.

Działamy przede wszystkim przy Metropolitalnym Sądzie Duchownym w Poznaniu

• Jeżeli masz jeszcze pytania dotyczące postępowania, odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania znajdziesz w FAQ dotyczącym stwierdzenia nieważności małżeństwa.
• Zanim podejmiesz decyzję o współpracy, możesz również zapoznać się z opiniami osób, którym pomagałem w podobnych sprawach.

Poznaj świadczone przez nas usługi i zapraszam na stronę główną kancelarii Biuro Prawne § Kancelaria Kanoniczna gdzie znajduje się profesjonalny formularz bezpłatnej oceny szans procesu.

• Autor: Paweł Korbas adwokat kościelny (ad causam), prawnik świecki